Ga direct naar inhoud

Overlijdensrisicoverzekering en erfbelasting

Betaal je belasting over de uitkering van een overlijdensrisicoverzekering? Dat is per situatie verschillend. Bekijk wanneer het wel en niet geldt.

Wel of geen erfbelasting betalen?

Erfbelasting is, zoals het woord al zegt, belasting die je betaalt over een erfenis. Ook over de uitkering uit een overlijdensrisicoverzekering (ORV) betaal je soms erfbelasting. De Belastingdienst ziet de uitkering namelijk soms als een erfenis.

Bekijk wat in jouw situatie geldt

Ik ontvang een uitkering uit een overlijdensrisicoverzekering. Moet ik hierover erfbelasting betalen?

Als je een erfenis ontvangt, dan betaal je in principe belasting. Ook over een uitkering van een ORV betaal je soms erfbelasting. Dit is het geval als degene die is overleden (de zogenoemde verzekerde) ook de premie heeft betaald.

Of je ook echt belasting betaalt, hangt af van:

  • de hoogte van jouw aandeel in de erfenis
  • de relatie die je had met degene die is overleden

Er gelden vrijstellingen. Over het bedrag dat onder deze vrijstelling valt, hoef je geen belasting te betalen.

Vrijstellingen erfbelasting 2021

Je bent: Hoogte van de vrijstelling in 2021
Echtgenoot, geregistreerd of samenwonend partner € 671.910,-*
Kind, kleinkind, pleegkind of stiefkind € 21.282,-
Achterkleinkind € 2.244,-
Kind met een beperking € 63.836,-
Ouder € 50.397,- (Erven beide ouders? Dan is de vrijstelling in totaal € 50.397,-)
Andere erfgenaam, bijvoorbeeld broer of zus € 2.244,-

* Van dit bedrag wordt de helft van de waarde van het nabestaandenpensioen en de nabestaandenlijfrente afgetrokken. Er geldt een minimum vrijstelling van € 173.580,-

Bron: Belastingdienst

Rekenvoorbeeld

Mieke is getrouwd met Ismael. Ismael heeft een ORV van € 200.000,- afgesloten. Ismael betaalt de premie voor de ORV. Er is geen nabestaandenpensioen of nabestaandenlijfrente. Als Ismael overlijdt, ontvangt Mieke de uitkering. De uitkering en de rest van de erfenis is lager dan de vrijstelling van € 671.910,-. Daarom hoeft Mieke geen erfbelasting te betalen.

Belastingpercentage erfbelasting 2021

Is de totale erfenis hoger dan de vrijstelling? Dan betaal je over het bedrag dat boven de vrijstelling uitkomt belasting. Daarvoor gelden in 2021 onderstaande percentages.

Waarde totale erfenis min de vrijstelling € 0,- tot en met € 128.750.- € 128.751.- en meer
Partner, (pleeg- of stief)kind, kind met een beperking 10% 20%
Kleinkinderen en verdere afstammelingen 18% 36%
Overige erfgenamen zoals een broer, zus of ouders 30% 40%

Bron: Belastingdienst

Moeten mijn erfgenamen erfbelasting betalen over de uitkering uit mijn ORV?

Als je overlijdt, keren we uit aan degene die jij als begunstigde hebt aangewezen. Heb jij zelf de verzekering afgesloten en ervoor betaald? Dan ziet de Belastingdienst de uitkering als jouw erfenis. Is het aandeel dat een erfgenaam uit jouw erfenis ontvangt hoger dan de vrijstelling die voor hem of haar geldt? Dan betaalt deze erfgenaam belasting over het bedrag dat boven de vrijstelling uitkomt.

Vrijstellingen erfbelasting 2021

Je bent: Hoogte van de vrijstelling in 2021
Echtgenoot, geregistreerd of samenwonend partner € 671.910,-*
Kind, kleinkind, pleegkind of stiefkind € 21.282,-
Achterkleinkind € 2.244,-
Kind met een beperking € 63.836,-
Ouder € 50.397,- (Erven beide ouders? Dan is de vrijstelling in totaal € 50.397,-)
Andere erfgenaam, bijvoorbeeld broer of zus € 2.244,-

* Van dit bedrag wordt de helft van de waarde van het nabestaandenpensioen en de nabestaandenlijfrente afgetrokken. Er geldt een minimum vrijstelling van € 173.580,-

Bron: Belastingdienst

 

Rekenvoorbeeld

Henk heeft een overlijdensrisicoverzekering afgesloten van € 100.000,-. Hij betaalde zelf de premie. Zijn zoon en dochter zijn de begunstigden. Zij ontvangen de uitkering als hij overlijdt. Zoon en dochter krijgen allebei de helft, dus € 50.000,-. Ze krijgen verder niets uit de nalatenschap van Henk. De vrijstelling voor kinderen is € 21.282,-. De uitkering is € 28.718,- boven de vrijstelling. Daarover betalen zijn zoon en dochter allebei belasting.

Belastingpercentage 2021

Is het aandeel dat een erfgenaam uit jouw erfenis ontvangt hoger dan de vrijstelling die voor hem of haar geldt? Dan betaalt deze erfgenaam belasting over het bedrag dat boven de vrijstelling uitkomt. Daarvoor gelden in 2021 onderstaande percentages.

Waarde totale erfenis min de vrijstelling € 0 - tot en met € 128.750.- € 128.751.- en meer
Partner, (pleeg- of stief)kind, kind met een beperking 10% 20%
Kleinkinderen en verdere afstammelingen 18% 36%
Overige erfgenamen zoals een broer, zus of ouders 30% 40%

Bron: Belastingdienst


Overlijdensrisicoverzekering erfbelasting voorkomen

In sommige gevallen kun je voorkomen dat jouw nabestaanden belasting moeten betalen over de uitkering. De wet bepaalt namelijk dat als de verzekerde zelf (een deel van) de premie van de verzekering heeft betaald, degene die de uitkering ontvangt erfbelasting moet betalen. Maar dat kun je dus ook omdraaien. Zorg ervoor dat degene die uiteindelijk het geld krijgt ook voor de verzekering betaalt. Want in dat geval hoeft hij of zij geen erfbelasting te betalen. De uitkering wordt dan niet gezien als een erfenis, maar als de uitkering van een verzekering aan de begunstigden. Die gaat buiten de erfenis om.

Erfbelasting overlijdensrisicoverzekering voorkomen? Let op!

De overlijdensrisicoverzekering mag niet betaald worden vanuit gezamenlijk vermogen. Ben je getrouwd, heb je een geregistreerd partnerschap of een samenlevingscontract in gemeenschap van goederen? Dan kun je soms niet voorkomen dat je erfbelasting moet betalen.

Voor wie wil je erfbelasting voorkomen?

Hieronder hebben we op een rij gezet hoe je in verschillende situaties erfbelasting kunt voorkomen.

Voor mijn partner of echtgenoot. We zijn getrouwd in gemeenschap van goederen of hebben een geregistreerd partnerschap in gemeenschap van goederen.

Dan kun je erfbelasting niet voorkomen. Jullie vermogen is altijd van jullie samen. De Belastingdienst gaat er vanuit dat degene die is overleden de premie gedeeltelijk heeft betaald. Over een deel van de uitkering betaalt degene die de uitkering krijgt dan erfbelasting. Maar alleen als het deel van de erfenis dat de partner of echtgenoot krijgt, samen met het belaste deel van de uitkering, hoger is dan de vrijstelling.

Voor mijn echtgenoot, geregistreerd partner. We hebben huwelijkse voorwaarden of partnerschapsvoorwaarden.

Als je huwelijkse voorwaarden of partnerschapsvoorwaarden hebt, is jullie vermogen gescheiden. Je kunt dan mogelijk erfbelasting voor je partner voorkomen. Daarvoor geldt de volgende voorwaarde: in de huwelijkse/geregistreerd partnerschapsvoorwaarden moet goed staan uit welk vermogen de premie voor de ORV wordt betaald. Laat je hierover adviseren door een financieel adviseur of een notaris.

Staat de premiebetaling van de overlijdensrisicoverzekering goed in de huwelijkse of geregistreerd partnerschapsvoorwaarden? Dan heb je twee opties:

  • Je partner sluit een overlijdensrisicoverzekering af op jouw leven
    Je partner is de begunstigde en betaalt de premie. Jij bent de verzekerde. Willen jullie allebei verzekerd zijn? Dan kun jij hetzelfde doen. Jullie hebben dan twee losse polissen. Kruislings afsluiten wordt dat genoemd.
  • Premiesplitsing
    Wil je liever één polis met twee verzekerden? Dan kun je kiezen voor premiesplitsing. In je polis staat dan welk deel van de premie voor jouw ORV is en welk deel voor je wederhelft. Online een ORV afsluiten? Dan is premiesplitsing is bij ons niet mogelijk. Een adviseur kan je hierbij helpen.

Voor mijn vriend of vriendin. We wonen samen en hebben een samenlevingscontract.

Erfbelasting kun je dan op twee manieren voorkomen:

  • Je vriend of vriendin sluit een overlijdensrisicoverzekering af op jouw leven
    Je vriend of vriendin is de begunstigde en betaalt de premie. Jij bent de verzekerde. Willen jullie allebei verzekerd zijn? Dan kun jij hetzelfde doen. Jullie hebben dan twee losse polissen.
  • Premiesplitsing
    Staat premiesplitsen in jullie samenlevingscontract? Dan kunnen jullie ervoor kiezen om allebei op dezelfde polis verzekerd te zijn. Dit is vaak iets goedkoper. In je polis staat dan welk deel van de premie voor jouw ORV is en welk deel voor je vriend of vriendin. Een voorwaarde hiervoor is dat in het samenlevingscontract de ORV goed staat vermeld uit welk vermogen de premie wordt betaald. Laat je hierover adviseren door een financieel adviseur of een notaris. Online een overlijdensrisicoverzekering afsluiten? Dan is premiesplitsing is bij ons niet mogelijk. Een adviseur kan je hierbij helpen.

Voor iemand anders, bijvoorbeeld je geliefde als je niks op papier hebt vastgelegd, je kinderen of een zakelijk compagnon.

Betaal niet zelf voor de verzekering op jouw leven, maar laat dat doen door degene die de uitkering moet krijgen. Je kind, geliefde of compagnon bijvoorbeeld is dan de verzekeringnemer en de premiebetaler.

Deze informatie is algemeen, en niet voor jouw situatie op maat gemaakt. Daarom kun je geen rechten ontlenen aan deze tekst. Wil je precies weten wat voor jouw situatie geldt? Dan raden we je aan om contact op te nemen met jouw adviseur of notaris.

Overlijdensrisicoverzekering afsluiten in drie stappen

Stap 1: Aanvragen

Je kiest de vorm, het bedrag, de looptijd en wie het bedrag krijgt. Aanvragen doe je via je adviseur of direct online.

Stap 2: Verklaring van gezondheid of medische keuring

We sturen je een e-mail met een link naar een online vragenlijst over je gezondheid. Soms sturen we een uitnodiging voor een medische keuring.

Stap 3: We beoordelen je aanvraag

We beoordelen je aanvraag met de gegevens van je verklaring van gezondheid of de medische keuring. In de meeste gevallen ontvang je daarna direct je polis.

ORV berekenen en aanvragen

Gerelateerde informatie

ORV bij je hypotheek

Een overlijdensrisicoverzekering bij het kopen van een huis kan je nabestaanden veel financiële zorgen besparen.

ORV bij kopen van een huis

Overlijdensrisicoverzekering van Nationale-Nederlanden

Onze ORV kun je makkelijk online aanvragen en is aanpasbaar tijdens de looptijd.

Bekijk alle voordelen

ORV voor je gezin

Je kinderen wil je het allerbeste geven, maar wat gebeurt er als je er niet meer bent?

ORV en gezin