Igno Schings, directeur collectieve inkomensverzekeringen bij Nationale-Nederlanden: ‘Hoewel we een dalende trend zien in het totale ziekteverzuim, moeten we met name de jongere werknemers goed in de gaten blijven houden. Want ondanks het lagere totale ziekteverzuim, zien we een zorgwekkende stijging in het langdurig ziekteverzuim. Bij mensen in de leeftijdscategorie van 25 tot 35 jaar zien we dat het aantal 42e weekmeldingen toegenomen is met bijna 5%. Van deze jongeren ervaart 25,8% burn-outklachten. Uit het rapport van TNO blijkt dat deze werknemers stress ervaren door prestatiedruk, sociale druk, financiële onzekerheid en soms ook al mantelzorg. Het aantal mensen dat vervolgens een beroep doet op de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA) bij langdurig verzuim (langer dan 104 weken) is in 2023 gestegen met 11.030 naar 84.552.’

Lichte daling in verzuimduur, percentage en kosten 
Uit de laatste cijfers van Nationale-Nederlanden, CBS, UWV en TNO blijkt dat het verzuimpercentage in 2023 is gedaald naar 5,3%. Hoewel dit een lichte daling is sinds het historische hoogtepunt in 2022 (5,6%), blijft dit hoger dan voor de coronaperiode (4,4% in 2019). Opnieuw is het verzuim het hoogst in de sectoren gezondheid (7,4%) en vervoer en opslag (6,3%). Na een jarenlange stijging, daalde in 2023 de gemiddelde verzuimduur in Nederland voor het eerst met 0,8 werkdagen naar gemiddeld 8,2 werkdagen. Dit is rond het niveau van 2021, maar nog steeds hoger dan voor de coronaperiode in 2019 (7,8 werkdagen). Met een gemiddelde kostenpost van EUR 350 per dag kostte dit de BV Nederland in 2023 ruim EUR 23,3 miljard.

Steeds vaker doorwerken bij ziekte
Zoals elk jaar zijn griep en verkoudheid de meest voorkomende oorzaken van ziekteverzuim. Maar het aantal ziekmeldingen als gevolg daarvan is in 2023 gedaald naar 61,1%[1] in vergelijking met 65% in 2022. Hier gaat het voornamelijk om kortdurend verzuim. Het aandeel psychisch verzuim steeg daarentegen naar 8,3% in 2023, vergeleken met 7,6% in 2022. Onderzoek laat zien dat meer dan de helft van de werknemers doorwerkt als ze griep hebben (55%)[2]. Als ze thuis kunnen werken is dit zelfs 69%. Twee derde van de werknemers (64%) meldt zich niet ziek als ze verhoging of koorts hebben. Werknemers geven aan dat dit komt door de drukte op werk, maar ook door de verwachting van hun leidinggevende of hun eigen verantwoordelijkheidsgevoel om door te werken. Deze druk wordt vooral ervaren onder startende werknemers jonger dan 35 jaar (41%) en fulltime werkende jonge ouders (41%).

Preventie en structurele ondersteuning
Om de zorgwekkende trend van stijgend langdurig verzuim tegen te gaan, is het essentieel dat werkgevers meer doen dan het erkennen van het probleem. Werknemers waarderen een actief beleid op preventie van psychisch verzuim en structurele ondersteuning. Schings benadrukt het belang van een versterkte inzet op deze gebieden: ‘Juist door de dialoog aan te gaan en een preventiebeleid te implementeren, kunnen werkgevers bijdragen aan het welzijn van alle werknemers. Dit zal niet alleen de gezondheid en het geluk van werknemers verbeteren, maar leidt ook tot significante kostenbesparingen op de lange termijn.’
 
Uit onderzoek³ van Nationale-Nederlanden:

• 43% van de werkgevers ziet psychische klachten als hoofdoorzaak van langdurig verzuim, en 21% van de werkgevers verwacht een toename van werkgerelateerd psychisch verzuim.  
• 26% van de werkgevers verwacht een toename van privégerelateerd psychisch verzuim.  
• 11% van de werknemers onder de 35 jaar heeft zich langer dan een week ziekgemeld vanwege privégerelateerde psychische klachten.  
• 31% van de werknemers ervaart druk van hun werkgever om door te werken als ze ziek zijn en 36% voelt druk om weer aan het werk te gaan voordat ze volledig hersteld zijn.  
• 70% van de werknemers waardeert het als werkgevers vragen stellen over hun gezondheid en privésituatie, maar bij slechts twee op de vijf werknemers wordt gevraagd naar de lichamelijke gezondheid (38%) en bij de helft naar de zorg om/zorgen voor kinderen en/of partner en/of ouders (53%).
• Volgens 13% van de werkgevers melden werknemers zich langdurig ziek vanwege extra zorgtaken en/of mantelzorg.

foto Igno Schings, directeur collectieve inkomensverzekeringen Nationale-Nederlanden
Infographic Wia ontwikkeling Nederland
Infographic Verzuim
Infographic Werkgevers en werknemers

_{[1] NEA Enquête onder zo'n 60.000 werknemers, onderdeel van het Trendrapport.
[2] & 3: Onderzoek werkgevers en werknemers - april 2024 door Markteffect. Onderdeel van het trendrapport Ziekteverzuim & arbeidsongeschiktheid juni 2024.} 

Baanbrekend initiatief
Amsterdam UMC en een groot aantal partners, ontwikkelen een vernieuwende manier om stress aan te pakken. De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) stelt voor dit baanbrekende initiatief EUR 10,8 miljoen beschikbaar. Het initiatief met Christiaan Vinkers - klinisch hoogleraar Stress en Veerkracht – als hoofdaanvrager staat op het programma van de Nationale Wetenschapsagenda.

Zelfstandig ondernemers
Movir doet mee aan het onderzoek om stress te verminderen en veerkracht te versterken specifiek voor zelfstandig ondernemers. Maurick Schellekens, directeur van Movir: ‘zelfstandigen voelen zich over het algemeen méér dan verantwoordelijk voor hun bedrijf en het eigen inkomen. Dit vormt vaak een belangrijke bron van stress. Ook plaatsen ze regelmatig het bedrijf en werkzaamheden boven hun eigen welzijn. Hierdoor is er meer risico op een mentale disbalans. Wij ervaren dit binnen Movir ook. Daarom is meer dan de helft van onze collega’s dagelijks bezig om zelfstandigen deskundige hulp te bieden om weer duurzaam aan de slag te gaan. Onze kennis en jarenlange ervaring stellen we dan ook graag ter beschikking aan het onderzoek.’

Werkgevers en werknemers
Ook Nationale-Nederlanden Inkomen Collectief kijkt uit naar deze samenwerking voor de komende jaren. Igno Schings, directeur Nationale-Nederlanden Collectieve Inkomensverzekeringen: ‘Het ziekteverzuim onder werknemers is hoog. De mentale gezondheid van werknemers staat onder druk. We zien dat het verzuim vanwege psychische klachten toeneemt. Daarom vinden we het belangrijk te participeren in DESTRESS. Ook met onze kennis en data. Tijdens de looptijd van het onderzoek delen we tips en interventies die de veerkracht van werknemers vergroot. Zo helpen we werkgevers en werknemers nóg beter het verzuim te verkorten en voorkomen.’

Het DESTRESS-consortium 
DESTRESS is een multidisciplinair samenwerkingsverband: een consortium van experts die samen dit onderzoek gaan doen. Het consortium vertegenwoordigt een breed scala aan partners en universiteiten, waaronder het Amsterdam UMC, de Vrije Universiteit (VU), Radboud Universiteit, Radboudumc, Donders Instituut, TNO, Universitair Medisch Centrum Utrecht, Hanzehogeschool Groningen en Rijksuniversiteit Groningen. Gedurende het project wordt ook ervaringskennis ingezet in samenwerking met MIND. Movir en Nationale-Nederlanden Inkomen Collectief nemen deel als partners uit de praktijk, net als HumanTotalCare, Paradigma groep (DPG), Healthy Chronos en UWV.

De partijen AWVN, CNV, FNV, KOM, Landelijke Vereniging POH-GGZ, Ministerie VWS, Ministerie SZW, NIP, NVAB, NVVA, NVVG, NVvP, OVAL, VRelax, VNO/NCW, VZN en Zorgverzekeraars Nederland ondersteunen dit initiatief.

 

Voor meer informatie 
Nationale-Nederlanden / Movir Mediarelaties 
Bas Kuik 
+31 (0) 62089966 
bas.kuik@nn.nl

Het CBS meldde eerder deze maand dat het ziekteverzuim in het tweede kwartaal van 2023 met 0,4%-punt is gedaald ten opzichte van datzelfde kwartaal in 2022.  Voor het eerste kwartaal was deze daling 0,6%-punt. Desondanks ziet Nationale-Nederlanden dat het verzuim door psychische klachten in de eerste helft van 2023 is toegenomen. Maar liefst één kwart (25%) van de werknemers ervaart (te) veel stress en bijna de helft (48%) heeft regelmatig tot vaak klachten als gevolg van stress. Dit geldt met name voor vrouwelijke werknemers tot 36 jaar (61%). De oorzaken van (te) veel stress zijn de hoeveelheid werk (52%), de tijdsdruk (43%) en stress in de privésituatie (35%). Door onder andere alert te zijn op stress-signalen, een gezonde werk-privébalans te stimuleren en aandacht te besteden aan de belastbaarheid van het team, kunnen werkgevers het welzijn van werknemers verbeteren.

Meer aandacht voor welzijn noodzakelijk
Over werkgerelateerde stress wordt op de werkvloer nog (te) weinig gepraat. Vooral jonge werknemers (50%) vinden het moeilijk om dit onderwerp aan te kaarten bij de werkgever. Daarnaast lijken werknemers bij zichzelf niet altijd de signalen van stress te herkennen. De financiële dienstverlener stelt dat werkgevers meer kunnen betekenen in het verminderen van stress. Igno Schings, directeur collectieve inkomensverzekeringen bij Nationale-Nederlanden: “We vragen steeds meer van werknemers. Tegelijkertijd verandert de inhoud en de hoeveelheid werk ook. Dit heeft invloed op het stressniveau van werknemers. Om dit te verminderen en verzuim te voorkomen, vragen we werkgevers niet alleen aandacht te hebben voor de werkdruk. Maar laat zien dat je begaan bent met het welzijn van je werknemers. Geef persoonlijke aandacht.”

Belangrijkste uitkomsten uit het stressonderzoek van Nationale-Nederlanden:
•    48% van de werknemers ervaart regelmatig tot vaak klachten als gevolg van stress.
•    Met name werknemers tot 35 jaar ervaren klachten als gevolg van stress.
•    25% van de werknemers heeft (te) veel stress, dit aandeel is hoger onder vrouwelijke
      en jongere werknemers tot 36 jaar.
•    Voor jonge werknemers tussen de 26 en 35 jaar geldt dat tweederde (61%) het zwaar 
      vindt om werk en privé te combineren.
•    Stress zorgt bij 38% van de werknemers voor vermoeidheidsklachten.
•    40% van de werknemers ervaart de werkdruk als (te) hoog.
•    Werknemers maken stress door werk (41%) of stress in de privésituatie (36%) 
      makkelijker bespreekbaar wanneer leidinggevende hier naar vraagt.

Voorkomen is beter dan genezen
De financiële dienstverlener ziet het als haar rol om werkend Nederland te supporten in het bevorderen van het welzijn van werknemers. Met het preventiepakket bieden zij concrete tools om met preventie aan de slag te gaan. Zo kunnen werkgevers onder andere rekenen op een preventiecoach en krijgen zij inzicht in de risico’s met een preventiescan. Werknemers kunnen anoniem mentale ondersteuning krijgen als ze ergens tegenaan lopen in hun werk of privésituatie.

Meer weten: https://www.nn.nl/stress.htm

Over Nationale-Nederlanden
Nationale-Nederlanden is een financiële dienstverlener die producten en diensten aanbiedt op het gebied van verzekeringen, pensioenen en bankactiviteiten aan ruim 6 miljoen particuliere en zakelijke klanten in Nederland. Al meer dan 175 jaar helpen onze medewerkers mensen zorgen voor wat zij écht belangrijk vinden. Nationale-Nederlanden is onderdeel van NN Group, een internationale financiële dienstverlener actief in 11 landen en toonaangevend in een aantal Europese landen en Japan. NN Group N.V. is genoteerd aan Euronext Amsterdam (NN).  

 Important legal information  
_{Certain of the statements contained herein are not historical facts, including, without limitation, certain statements made of future expectations and other forward-looking statements that are based on management’s current views and assumptions and involve known and unknown risks and uncertainties that could cause actual results, performance or events to differ materially from those expressed or implied in such statements. Actual results, performance or events may differ materially from those in such statements due to, without limitation: (1) changes in general economic conditions, in particular economic conditions in NN Group’s core markets, (2) the effects of the Covid-19 pandemic and related response measures, including lockdowns and travel restrictions, on economic conditions in countries in which NN Group operates, on NN Group’s business and operations and on NN Group’s employees, customers and counterparties (3) changes in performance of financial markets, including developing markets, (4) consequences of a potential (partial) break-up of the euro or European Union countries leaving the European Union, (5) changes in the availability of, and costs associated with, sources of liquidity as well as conditions in the credit markets generally, (6) the frequency and severity of insured loss events, (7) changes affecting mortality and morbidity levels and trends, (8) changes affecting persistency levels, (9) changes affecting interest rate levels, (10) changes affecting currency exchange rates, (11) changes in investor, customer and policyholder behaviour, (12) changes in general competitive factors, (13) changes in laws and regulations and the interpretation and application thereof, (14) changes in the policies and actions of governments and/or regulatory authorities, (15) conclusions with regard to accounting assumptions and methodologies, (16) changes in ownership that could affect the future availability to NN Group of net operating loss, net capital and built-in loss carry forwards, (17) changes in credit and financial strength ratings, (18) NN Group’s ability to achieve projected operational synergies, (19) catastrophes and terrorist-related events, (20) adverse developments in legal and other proceedings and (21) the other risks and uncertainties contained in recent public disclosures made by NN Group.}